دو برابر شدن آمار ابتلا به دمانس تا سال ۲۰۵۰؛ ابعاد بحران جدید زوال عقل و راهکارهای پیشگیری

بر اساس یک پژوهش جدید و گسترده بین‌المللی، تعداد افرادی که سالانه در سراسر جهان به زوال عقل (دمانس) مبتلا می‌شوند تا سال ۲۰۵۰ بیش از دو برابر خواهد شد؛ در این میان، زنان و ساکنان کشورهای با درآمد پایین و متوسط با نرخ‌های به مراتب بالاتری از ابتلا مواجه هستند.

به گزارش خانه مهتاب به نقل منبع خبر USA TODAY، طبق برآوردهای انجام‌شده، در سال ۲۰۲۳ حدود ۱۱.۴ میلیون نفر به **دمانس** مبتلا شدند. پژوهشگران در تاریخی ۱۲ اکتبر در مجله معتبر علمی JAMA Neurology گزارش دادند که پیش‌بینی می‌شود این رقم تا سال ۲۰۵۰ به ۲۴.۷ میلیون مورد جدید ابتلا در سال برسد.

این یافته‌ها نیاز روزافزون به پیشگیری از زوال عقل، تشخیص به‌موقع و مراقبت‌های بهداشتی را هم‌زمان با پیری جمعیت جهان برجسته می‌کند. محققان می‌گویند کشورهایی با منابع بهداشتی و درمانی محدودتر، ممکن است برای پاسخگویی به این تقاضای رو به رشد با چالش‌های پیچیده‌ای روبرو شوند.

دکتر لیرون سینوانی (Dr. Liron Sinvani)، مدیر تحقیقات و نوآوری در موسسه سلامت سالمندی نورث‌ول نیویورک، در مصاحبه با U.S. News & World Report گفت: «این یک مشکل مربوط به آینده دور نیست؛ بلکه یک بحران همه‌گیر شتابان است که نیازمند توجه و اقدام فوری می‌باشد.»

تا سال ۲۰۵۰ چند نفر به بیماری دمانس مبتلا خواهند شد؟

تیمی از محققان به سرپرستی مرکز پیری سالم مغز در دانشگاه نیو ساوت ولز سیدنی، داده‌های مربوط به ۳۸,۴۱۸ نفر را از ۲۲ مطالعه مختلف در ۱۸ کشور و منطقه در ۶ قاره جهان مورد تحلیل قرار دادند. پژوهشگران شرکت‌کنندگان را در طول زمان زیر نظر گرفتند و دریافتند که ۳,۰۰۱ نفر از آن‌ها به بیماری دمانس مبتلا شدند. دانشمندان از این داده‌ها برای برآورد میزان بروز حالات جدید بیماری در میان جمعیت‌های مختلف استفاده کردند.

دلیل اصلی افزایش چشمگیر آمار ابتلا به زوال عقل، سالخوردگی و پیری جمعیت جهان است. دکتر سینوانی توضیح داد که خطر ابتلا به دمانس با افزایش سن به صورت مستقیم رشد می‌کند. در حال حاضر **دمانس** بیش از ۵۷ میلیون نفر را در سراسر جهان تحت تاثیر قرار داده است و پژوهش‌های قبلی پیش‌بینی کرده‌اند که این تعداد کل ممکن است تا سال ۲۰۵۰ به حدود ۱۵۰ میلیون نفر برسد.

چرا زنان در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به زوال عقل قرار دارند؟

این مطالعه نشان داد که نرخ ابتلا به زوال عقل در زنان حتی پس از تعدیل فاکتور سن، بسیار بالاتر از مردان است؛ به‌طوری که ۱۰.۶ مورد ابتلا در هر ۱,۰۰۰ نفر برای زنان ثبت شده، در حالی که این رقم برای مردان ۸.۶ مورد در هر ۱,۰۰۰ نفر بوده است.

این پژوهش دلیل قطعی این تفاوت جنسیتی را مشخص نکرده است، اما پژوهشگران معتقدند عوامل احتمالی دخیل شامل شیوع بالاتر بیماری آلزایمر در زنان، تغییرات هورمونی مرتبط با دوران یائسگی و فاکتورهای متابولیک موثر بر سلامت قلب می‌باشد.

کدام کشورها با بیشترین میزان افزایش ابتلا به دمانس روبرو هستند؟

بر اساس این مطالعه، موارد جدید ابتلا به **دمانس** در کشورهای با درآمد پایین و متوسط به‌طور قابل‌توجهی شایع‌تر از کشورهای با درآمد بالا بوده است. نرخ موارد جدید ابتلا به زوال عقل در کشورهای با درآمد پایین و متوسط ۱۳.۶ در هر ۱,۰۰۰ نفر بود، در حالی که این رقم در کشورهای با درآمد بالا ۸.۳ در هر ۱,۰۰۰ نفر ثبت شد.

محققان هشدار دادند اگرچه دلایل دقیق این تفاوت در مطالعه تعیین نشده است، اما کشورهایی که از منابع کمتری برای پیشگیری، تشخیص و مراقبت برخوردارند، ممکن است در برآورده ساختن نیازهای درمانی رو به رشد بیماران دچار مشکلات جدی شوند.

آیا امکان کاهش خطر ابتلا به دمانس و پیشگیری از آن وجود دارد؟

دکتر سینوانی تاکید کرد که اقدامات پیشگیرانه می‌تواند به کاهش بار سنگین بیماری دمانس در آینده کمک کند. به گفته او، ۱۴ فاکتور خطر شناخته‌شده و قابل تغییر وجود دارند که تقریباً نیمی از موارد ابتلا به دمانس را تشکیل می‌دهند. این موارد شامل فاکتورهایی مانند کم‌تحرکی بدنی، چاقی، فشار خون بالا، دیابت، مصرف سیگار و انزوای اجتماعی است.

هنری بروداتی (Henry Brodaty)، یکی از نویسندگان این مطالعه و هم‌مدیر مرکز پیری سالم مغز، اعلام کرد که سیستم‌های بهداشتی باید پیش از اینکه افراد به این عارضه مبتلا شوند، به موضوع کاهش خطر زوال عقل بپردازند و در عین حال کیفیت تشخیص، درمان و مراقبت را ارتقا دهند.

بروداتی در پایان اشاره کرد: «پیری جمعیت بدان معناست که ما نمی‌توانیم صرفاً منتظر بمانیم تا مردم به دمانس مبتلا شوند و سپس واکنش نشان دهیم؛ بلکه باید از همین امروز اقدامات پیشگیرانه را آغاز کنیم.»